در سال 1387 طوفان شدیدی در منطقه ساری واقع شد که منجر به خسارات زیاد و از جمله قطع درختان زربین در محل این تحقیق (دانشکده منابع طبیعی ساری) گردید. برای انجام این مطالعه روابط بین حلقه های رویشی زربین و متغیرهای اقلیمی ابتدا دیسک هایی از گرده بینه های قطع شده و سپس نمونه های مغزی از درختان ایستاده تهیه شد. با استفاده از میز اندازه گیری رویش، عرض هر یک از حلقه ها و میانگین پهنای رویش درختان در هر سال ثبت گردید. داده های خام مربوط به حلقه های رویشی در برنامه آماری (ARSTAN) استانداردسازی شده و میانگین شاخص حلقه های رویشی بدست آمد. جهت بررسی روابط متغیرهای اقلیمی با رویش زربین، از داده های مربوط به دما و بارندگی ایستگاه های هواشناسی تجن و بابلسر استفاده شد. نتایج مشاهده ای درختان افتاده نشان داد که درختان زربین در برابر طوفان مقاوم نبوده و رویشگاه های جلگه ای که سطح ایستایی آب در آن بالاست محل مناسبی برای کاشت آن نمی باشد. نتایج عددی نیز نشان داد میانگین پهنای رویش حلقه های زربین در محل تحقیق هرسال 3.62 میلیمتر می باشد. به طوری که در این رویشگاه با احتساب ضخامت پوست، پس از گذشت 40 سال، میانگین قطر تنه درختان زربین به 30 سانتی متر می رسد. افزایش دما در طول سال های سال گذشته موجب روند کاهشی رویش زربین گردید. همچنین ارتباط شاخص حلقه رویشی زربین با داده های بارندگی نشان داد که فاکتور اقلیمی تاثیرگذار بر رشد زربین در منطقه، بارندگی است، به طوری که بارندگی ماه فروردین همبستگی مثبت و معنی داری ( r=0.61و p<0.01) با این شاخص داشت.

هدف این مطالعه بررسی نقش ارتفاع از سطح دریا بر پهنای حلقه های رویشی درختان ارس است. جنس ارس (Juniperus) یکی از گونه های اصلی بوم سامانه های طبیعی جنگل های کوهستانی ایران به شمار می رود. گسترش کوهستان های مرتفع در استان کرمان سبب شکل گیری رویشگاه های ارس شده است که می توانند برای مطالعات گاه شناسی مناسب باشند. با این وجود بیشتر مطالعات گاه شناسی درختی در ایران مربوط به رویشگاه های زاگرس، البرز و جنگل های شمال کشور بوده و در استان کرمان پژوهشی انجام نگرفته است. پژوهش حاضر در ارتفاعات شمالی استان کرمان، بین سه شهرستان راور، زرند و کوهبنان انجام گرفت. در این پژوهش تعداد 128 نمونه از 64 پایه درخت ارس در چهار رویشگاه ارس منطقه با استفاده از مته رویش سنج برداشت شد. این چهار رویشگاه به نام های کوه گاو، بیدشیخ، رودکر و گلوبند شناخته می شوند. اختلاف ارتفاع از سطح دریای محل نمونه برداری درختان در این چهار رویشگاه به ترتیب 349، 401، 478 و 215 متر است. پس از آماده-سازی نمونه ها و بالا بردن وضوح بصری آن ها، تعداد و پهنای حلقه ها به وسیله میزکار LINTAB و نرم افزار TSAPWin با دقت 01/0 میلی متر شمارش و اندازه گیری شد. تطابق زمانی بین دو منحنی رویشی هر درخت با نرم افزار TSAP انجام گرفت و نتایج آماره های GLK، CDI، GSL، CC و T-v مربوط به ارزیابی تطابق، کیفیت مطلوب تطابق زمانی منحنی های رویشی به دست آمده را برای بیشتر درختان نشان داد. ارتباط بین تغییرات ارتفاعی و متوسط پهنای حلقه ها با استفاده از ضرایب همبستگی پیرسون و اسپیرمن برای سه رویشگاه و کل درختان سنجیده شد. نتایج ضرایب پیرسون (رویشگاه کوه گاو 67/0-، بیدشیخ 75/0-، رودکر 59/0-، کل درختان 45/0-) و اسپیرمن (رویشگاه کوه گاو 70/0-، بیدشیخ 79/0-، رودکر 33/0-، کل درختان 30/0-)، نشان داد که بین متغیرهای ارتفاع و متوسط پهنای حلقه های رویشی در دو رویشگاه اول همبستگی منفی بالا و در رویشگاه سوم و همچنین کل درختان همبستگی منفی متوسط وجود دارد.

حلقه های سالیانه یکی از منابع داده های شاخص برای بازسازی تغییرات اقلیمی گذشته است. به عبارتی برای درک تغییرات اقلیمی، داشتن اطلاعات اقلیمی گذشته ضرورت دارد. در این مقاله حلقه های سالیانه از جنبه اقلیم شناسی درختی مورد ارزیابی قرار گرفته است. بنابراین با این هدف سه ارتفاع رویشی 400، 500 و 700 متر از سطح دریا در جنگل دارابکلا انتخاب شد. نمونه های رویشی از ارتفاع برابر سینه درختانی که در آشکوب غالب قرار داشتند، استخراج شد. پهنای حلقه های سالیانه با استفاده از بینی کولر اندازه گیری شد. مقایسه و استاندارد کردن سری حلقه های رویشی برای کل ارتفاعات رویشی انجام گرفت. رشد شعاعی کل درختان راش در این منطقه بطور معنی داری (r=6.0) با متغیرهای اقلیمی همبستگی نشان داد. گاه شناسی حلقه های سالیانه با حداقل دما در ماه های اکتبر (مهر) و دسامبر (آذر) سال قبل از تشکیل حلقه ها، همبستگی معنی دار مثبتی را نشان داد. حداکثر دما در ماه آوریل (فروردین) با گاه شناسی حلقه های سالیانه راش در منطقه رابطه معکوسی را نشان داد. بارندگی در ماه های مارس (اسفند) و سپتامبر (شهریور) سال جاری تاثیر مثبتی بر روی رویش شعاعی داشت. بنابراین راش یکی از گونه های قابل استفاده در مطالعات درخت اقلیم شناسی است که قابلیت گسترش گاه شناسی ورای سالیان متمادی و متوالی در این منطقه نشان می دهد. بازسازی داده های هواشناسی مانند میانگین دما (حداقل، حداکثر و متوسط) و مجموع بارندگی ماهانه امکان پذیر است.

برای انجام این تحقیق 35 نمونه گاه شناسی حلقه های رویشی از 35 پایه بلندمازو در پارک جنگلی نور گرفته شد. روابط بین گاه شناسی عرض دوایر رویشی در مجموع با 85 متغیر اقلیمی بارندگی، شاخص حرارتی، تبخیر و تعرق و تعادل آبی به شکل سالانه، ماهانه، سه فصل سال و فصل رشد مورد آزمون قرار گرفت. مدل های رگرسیون به منظور برآورد و ارزیابی اثرهای متغیرهای اقلیمی در سال رویش جاری و یک، دو و سه سال قبل از آن روی رشد بلند مازو با استفاده از الگوهای ساده، خطی و چندگانه رگرسیون به اجرا در آمد. روش فیلتراسیون برای یافتن بهترین مدل مورد استفاده قرار گرفت. عوامل آماری ضریب تغییرات، ضریب تعیین و مجموع مربعات باقیمانده ها در مراحل مختلف تا رسیدن به مدل نهایی مورد توجه قرار داده شد. بهترین مدل برای  واکنش رویش سطح مقطع بلندمازو توانست 88 درصد از واریانس تغییرات رشد را برآورد کند. واکنش رشد گونه بلندمازو در سال های مختلف به متغیرهای اقلیمی شناسایی شده متفاوت بود. روش جدید فیلتراسیون توانست بهترین مدل ها را در هر مرحله شناسایی و اجرا کند. با این روش معلوم شد که گونه بلند مازو بیشتر به متغیرهای اقلیمی سال رویش جاری وابستگی دارد، هر چند رشد آن با هر سه سال قبل از سال رویش جاری نیز همبستگی نشان داد، ولی این همبستگی کمتر بود. نتایج این تحقیق معلوم ساخت که بلندمازو به شرایط گرم در طول دوره رشد علاقه مند است. از این تحقیق می توان نتیجه گرفت که رشد این گونه بر حسب اینکه شرایط اقلیمی سال رویش جاری و سه سال قبل از آن مساعد یا نامساعد باشد، متفاوت است. با توجه به نتایج این تحقیق مشخص شد که شرایط اقلیمی سال جاری برای رشد بلندمازو نسبت به سال های قبل از اهمیت بیشتری برخوردار است.

در این تحقیق، ارتباط بین شرایط اقلیمی و پهنای دوایر رویشی گونه بلوط بلند مازو در حوزه 32 طرح تلیم رود واقع در منطقه دو هزار تنکابن مورد بررسی قرار گرفت. به این منظور تعداد سه اصله درخت سالم بلوط انتخاب و از هر درخت یک دیسک از ارتفاع برابر سینه قطع و کدگذاری و به آزمایشگاه دانشگاه تهران منتقل شد. میزان پهنای دوایر رویش با استفاده از بینوکلار محاسبه شد و سپس ارتباط بین پهنای دوایر رویشی و شرایط اقلیمی با استفاده از همبستگی پیرسون مورد بررسی قرار گرفت. روند تغییرات پهنای دوایر رویش در سال های آغازین رویش افزایشی و در سال های پایانی این دوره کاهشی است. نتایج همبستگی پیرسون نشان داد که ارتباط بین پهنای دوایر رویش با بارندگی ماه آوریل منفی است و در سایر ماه ها این ارتباط معنی دار نیست. ارتباط منفی بین پهنای دوایر رویش با متوسط دمای ماه های ژانویه، فوریه، مارچ و جولای و همچنین با حداقل دما ماه های ژانویه، فوریه و جولای وجود دارد. مطالعه ارتباط بین پهنای دوایر رویش با رطوبت نسبی نشان داد که بالاترین همبستگی بین پهنای دوایر رویش با رطوبت نسبی در ماه نوامبر (R2=0.153) و پایین ترین همبستگی بین پهنای دوایر رویش با رطوبت نسبی در ماه فوریه(R2=0.001) مشاهده گردیده است.

این مطالعه در پارک جنگلی نور انجام شد. به منظور تعیین واکنش رشد حلقه ها به متغیرهای اقلیمی، 35 پایه زبان گنجشک از آشکوب غالب گرفته شد و پهنای حلقه های رویشی هجده ساله اخیر در قطر برابر سینه اندازه گیری شد. هدف این مطالعه یافتن متغیرهای اقلیمی موثر در رشد حلقه های رویشی گونه زبان گنجشک در سال جاری رویشی و سال های قبل از آن (یک، دو و سه سال قبل از سال جاری رویشی) توسط رگرسیون چندگانه در شمال ایران بود. مجموعا 85 متغیر ماهانه، سالانه، سه فصل سال (بهار، تابستان و پاییز) و فصل رشد و متغیرهای اقلیمی بارندگی، دما، شاخص حرارتی، تبخیر و تعرق و تعادل آبی مورد آزمون قرار گرفت. بهترین مدل رگرسیون چندگانه، واکنش رشد زبان گنجشک را با شرحی حدود 83 درصد از تغییرات واریانس کل تخمین زد. نتایج نشان داد که رشد زبان گنجشک با متغیرهای اقلیمی سال های قبل از سال جاری رویشی وابستگی دارد. متغیرهای اقلیمی یک و دو سال قبل از سال جاری رویشی بیشترین نقش را در رشد این گونه نشان دادند (55 درصد). به طوری که تبخیر و تعرق در ماه های تیر و شهریور و بارندگی در اردیبهشت - خرداد در دو سال و بارندگی در فروردین - اردیبهشت در سه سال قبل از سال جاری رویشی همگی با ضرایب اثر مثبت نقش خود را روی رشد این گونه آشکار ساختند. نتایج معلوم کرد که زبان گنجشک شرایط گرم تر را در انتها و اواسط فصل رشد در حضور رطوبت قابل دسترس و بارندگی را در ماه های ابتدای فصل رویش (اردیبهشت - خرداد دو سال قبل) بیشتر می پسندد.

هدف این تحقیق شناسایی اثر روشنه های مصنوعی تاج پوشش حاصل از اجرای شیوه تک گزینی پایه ای در راشستان الندان ساری بر پهنای حلقه های رویشی درختان راش اشکوب فوقانی در حاشیه شانزده حفره (چهار طبقه مساحت)، هشت سال قبل و بعد از تشکیل حفره و مقایسه آن با توده مجاور بود. به این منظور با جنگل گردشی و شناسایی حفره ها و طبقه بندی مساحت آنها، نمونه های حلقه های رویشی در ارتفاع برابر سینه (1.30 متر) از 110 اصله درخت راش در حاشیه و رو به مرکز روشنه ها تهیه و اندازه گیری شد. در سطح یک درصد پهنای حلقه های رویشی درختان راش رو به طبقات روشنه های تاج پوشش در هشت سال بعد از تشکیل آنها اختلاف معنی داری را نشان داد. پهنای حلقه های رویشی در جهت های مختلف و همچنین پهنای حلقه های رویشی سال های مختلف در سطح یک درصد اختلاف معنی دار داشت. بین پهنای حلقه های رویشی رو به روشنه های تاج پوشش در هشت سال قبل و بعد از تشکیل آنها در سطح یک درصد اختلاف معنی دار مشاهده شد. همچنین بین پهنای حلقه های رویشی رو به روشنه های تاج پوشش در هشت سال بعد از تشکیل آنها با توده جنگلی مجاور اختلاف معنی دار وجود داشت. این اختلاف را می توان در قطر و سن متفاوت، توان فیزیولوژیکی درختان و شرایط نوری نسبت داد. به طور کلی شیوه تک گزینی اجراشده، با توجه به اندازه روشنه ها، سبب افزایش پهنای حلقه های رویشی درختان راش در اشکوب فوقانی شد.

شهر تهران، پایتخت ایران از کلانشهرهای بزرگ دنیاست که جمعیتی نزدیک به هشت میلیون نفر را در خود جای داده است. به همین دلیل سالیانه با وجود اعمال مدیریت های جنبی فراوان، بر آلودگی این شهر افزوده شده است. انتخاب گیاهان متناسب با محیط، در طراحی فضای سبز، بسیار کارامد است. درختان با توجه به عمر طولانی خود به عنوان موجودات زنده، می توانند بهترین و دقیق ترین شاخص برای تحقیق روی تنش های محیطی باشند. در این تحقیق، ابتدا 60 پایه از گونه چنار (Platanus orientalis) در پنج منطقه تهران با اندازه های مختلف آلودگی و جمعیت و بر اساس نقشه آلودگی شهر تهران نشانه گذاری شد. پس از نمونه برداری، با استفاده از مته سال سنج در دو جهت عمود برهم و در ارتفاع برابر سینه، مقدار رویش سالیانه 25 سال گذشته تعیین شد. نتایج به دست آمده حاکی از آن است که رویش درختان چنار به ویژه طی 10 سال اخیر به شدت کاهش یافته است، درحالی که درختان چنار بررسی شده با قطر برابر سینه متوسط 36 سانتی متر، هنوز در دوره جوانی و رویش مطلوب هستند. محاسبات آماری انجام گرفته روی مقدار رویش نشان می دهد که مناطق سعادت آباد و آزادی نسبت به دیگر مناطق دارای رویش بیشتر و مناطق یخچال و نارمک دارای رویش کمتر هستند و منطقه مفتح در حد واسط مناطق دیگر از نظر رویش قرار دارد. مقایسه نتایج با داده های بارندگی نشان می دهد که نوسان رویشی با تغییرات بارندگی همخوانی ندارد که ممکن است نشان دهنده دیگر عوامل اثرگذار مانند آلاینده های هوا بر رویش باشد.

گونه هایی گیاهی و ازجمله درختان در طول حیات زیستی شان به تغییرات محیطی واکنش نشان می دهند. یکی از روش های مطالعه واکنش درختان به متغیرهای محیطی ازجمله عوامل آب و هوایی گاهشناسی درختی است. در این مطالعه با استخراج 20 نمونه رویشی از 10 درخت سرپا از یک توده درختان آزاد در منطقه ساری بادله، تاثیر عوامل آب و هوایی (بارندگی و دما) بر روی رشد سالیانه گونه آزاد بررسی شد. با اندازه گیری پهنای دایره های سالیانه نمونه های رویشی، تاریخ گذاری تطبیقی بین آنها انجام شد، و میانگین طول عمر درختان مورد مطالعه 78 سال (1389-1310 شمسی) تعیین گردید. مقادیر ضرایب حساسیت (MS)، میانگین ضریب همبستگی بین نمونه های EPS و SNR به ترتیب 0.20، 0.5، 0.88 و 4.11 محاسبه شد. آنالیز روابط رویش و اقلیم در طول فاصله زمانی 1385-1330 با استفاده از تابع پاسخ (Response Function) نشان داد که دما تاثیر مهمی بر روی رشد نداشته ولی بارندگی در ماه بهمن تاثیر مثبت و معنی داری (r=0.45 p<0.001) بر رشد حلقه های سالیانه گونه آزاد داشته است. همچنین آنالیز واکنش رویش درخت آزاد در طول زمان به بارندگی در همین ماه (بهمن) نشان داد که تاثیر بارندگی بر رشد در دوره 1372-1354 شمسی اتفاق افتاده است. اما در سال های اخیر (نزدیک به 1389) میزان تاثیرپذیری رویش از بارندگی کاهش یافته است. بنابراین شدت تاثیرپذیری رویش درختان از شرایط اقلیمی در طول زمان تغییر پیدا می کند. درپایان می توان نتیجه گیری کرد که از گونه آزاد به دلیل بالا بودن ضریب حساسیت و مقادیر EPS و SNR آن می توان در مطالعات اقلیمی شناسی درختی استفاده کرد.